Automatyka do bram wjazdowych: napędy, piloty, telefon

Napęd do bramy wjazdowej dobiera się do typu bramy (przesuwna albo dwuskrzydłowa), masy i długości skrzydła oraz sposobu sterowania: pilot, klawiatura kodowa, telefon. Do tego fotokomórki i lampa, które przy automatycznym zamykaniu są wymagane. Poniżej, co zawiera zestaw, co dokupić i co przygotować w ziemi, zanim stanie ogrodzenie.

Napęd do bramy przesuwnej i dwuskrzydłowej

• Brama przesuwna: jeden napęd z zębatką, osadzony na ławie fundamentowej przy słupku. Listwa zębata biegnie wzdłuż dolnej belki skrzydła.
• Brama dwuskrzydłowa: siłowniki ramieniowe albo tłokowe, po jednym na skrzydło, albo napędy podziemne w puszkach pod zawiasami.

Moc napędu dobiera się do masy i długości skrzydła według tabeli producenta napędu. Zbyt słaby napęd szybciej się zużywa i zacina zimą, przewymiarowany kosztuje więcej bez korzyści. Siłę i czułość ustawia instalator przy uruchomieniu. Nie zmieniaj ustawień siły. Regulację z pomiarem sił wykonuje serwis.

Fotokomórki i lampa ostrzegawcza

Fotokomórki zatrzymują bramę, gdy w świetle wjazdu pojawi się auto, człowiek albo pies. Napęd ma wykrywanie oporu, ale reaguje dopiero po kontakcie ze skrzydłem; fotokomórki zatrzymują bramę wcześniej. Przy automatycznym zamykaniu (brama zamyka się sama po ustawionym czasie) fotokomórki są wymagane przez normę PN-EN 12453. Lampa ostrzegawcza miga podczas ruchu i ostrzega pieszych oraz kierowców na drodze.

Sterowanie

• Piloty: podstawa, po jednym dla każdego domownika z autem. Kody pilotów są zapisane w pamięci nieulotnej centrali, przerwa w zasilaniu ich nie kasuje.
• Klawiatura kodowa albo czytnik: przy furtce lub słupku, dla domowników bez pilota i dla gości z osobnym kodem.
• Sterowanie z telefonu: moduł Wi-Fi albo GSM w centrali. Otwieranie kurierowi zdalnie, podgląd, czy brama jest zamknięta, nadawanie dostępu bez przekazywania pilota.
• Wideodomofon w słupku: podgląd, kto dzwoni, i otwieranie bramy z monitora albo z aplikacji.

Okablowanie przed ogrodzeniem

Najdroższy błąd to dokładanie automatyki po ułożeniu kostki. Rury na przewody, zasilanie i ławę pod napęd planuje się razem z ogrodzeniem, kiedy wykop jest otwarty. Standard branżowy wygląda zwykle tak:

• osobna rura osłonowa Ø40–50 mm dla zasilania 230 V i osobna dla przewodów sygnałowych (fotokomórki, lampa, klawiatura, domofon);
• przewód zasilający do napędu np. YKY 3×1,5 mm², na osobnym obwodzie w rozdzielni, z wyłącznikiem różnicowoprądowym 30 mA;
• rury ułożone na głębokości min. 0,7 m, z taśmą ostrzegawczą nad przewodem;
• przepust pod podjazdem na drugą stronę wjazdu (fotokomórka, lampa na słupku z łapaczem) i do słupka furtki, jeśli ma tam być klawiatura albo domofon.

Przekroje i głębokości dobiera elektryk pod konkretny napęd i długość trasy. Podłączenie 230 V wykonuje elektryk z uprawnieniami.

Zestaw napędu i dodatki

Standardowy zestaw zawiera zwykle siłownik (albo napęd przesuwny), centralę sterującą, dwa piloty, parę fotokomórek i lampę ostrzegawczą. To wystarcza do codziennego użytku. O dodatkach lepiej zdecydować przed montażem, bo później wymagają programowania centrali i czasem dodatkowych przewodów:

• Dodatkowe piloty: po jednym na auto i jeden w domu. Dokupienie później jest możliwe, ale wymaga dopisania do centrali.
• Moduł Wi-Fi albo GSM: sterowanie z telefonu i podgląd stanu bramy.
• Akumulator awaryjny: kilka cykli otwarcia przy braku prądu. Przydatny, gdy brama jest jedynym wjazdem.
• Radiowa klawiatura kodowa: przy furtce albo słupku bramy, dla domowników bez pilota.
• Pilot wielokanałowy: jeden pilot do bramy wjazdowej i garażowej, jeśli oba napędy pracują w tym samym systemie radiowym.

Przy zamawianiu bramy wjazdowej z automatyką listę dodatków i sposób sterowania ustala się przed wylaniem ławy pod napęd. Wolne wejście w centrali i zapasowa rura w ziemi oszczędzają kucia podjazdu za rok czy dwa.

Najczęstsze pytania

Czy automatykę można dołożyć do istniejącej bramy?

W większości przypadków tak, jeśli brama jest sprawna, lekko chodzi ręcznie i jest doprowadzone zasilanie. Przy starych, ciężkich bramach bez prowadzenia najpierw potrzebny jest przegląd mechaniki: zawiasów albo wózków, łapacza i geometrii skrzydła.

Ile prądu zużywa napęd bramy?

Niewiele. W czuwaniu to pojedyncze waty, a praca napędu trwa kilkanaście sekund na cykl. W skali roku koszt jest pomijalny. Liczy się stabilne zasilanie i osobne zabezpieczenie w rozdzielni.

Czy fotokomórki są obowiązkowe?

Przy automatycznym zamykaniu tak, wymaga ich norma PN-EN 12453. Przy sterowaniu impulsowym z pilota, gdy użytkownik widzi bramę, norma dopuszcza samo ograniczenie siły, ale wykrywanie oporu reaguje dopiero po kontakcie ze skrzydłem. Fotokomórki zatrzymują bramę, zanim dotknie dziecka, roweru albo auta, dlatego montuje się je przy każdej bramie z napędem.